Szukaj

Strefy obciążenia śniegiem a oddymianie

Dobrze zaprojektowany system oddymiania grawitacyjnego musi uwzględniać szereg czynników, w tym warunki zewnętrzne, np. napór wiatru czy obciążenie śniegiem. W przypadku tego drugiego, projektanci powinni uwzględniać wartości obciążenia przypisane dla danej strefy naszego kraju. Na tej podstawie dobiera się odpowiednie dla zaprojektowanej stolarki napędy i ich liczbę.

W przypadku zagrożenia pożarowego w budynku z systemem oddymiania uruchamia się cała sekwencja zdarzeń – od nadania sygnału z czujki dymu po automatyczne otwarcie okien oddymiających. Prawidłowy przebieg tego scenariusza jest kluczowy dla ochrony mienia i bezpieczeństwa osób przebywających w budynku. Trzeba bowiem pamiętać, że za 90% ofiar śmiertelnych pożarów odpowiada nie ogień, ale dym i trujące gazy.  Usunięcie dymu z obiektu, a przede wszystkim z dróg ewakuacyjnych, jest zatem bardzo istotne. Bywa jednak niemożliwe z powodu zalegającego na dachu śniegu i nieodpowiednich parametrów okien, które nie mogą się otworzyć pod jego naporem. Pozorna oszczędność lub nieuwaga na etapie projektowania systemu oddymiania może kosztować później ludzkie zdrowie, a nawet życie.

Co mówi norma?

Wartości obciążenia śniegiem w Polsce określają normy: PN-80/B-02010 (Obciążenia w obliczeniach statycznych – Obciążenie śniegiem) wraz ze zmianą oraz PN-EN 1991-1-3: 2005 Eurokod 1 (Oddziaływania na konstrukcje. Część 1–3: Oddziaływania ogólne – Obciążenie śniegiem). Wyróżnia się w nich pięć stref śniegowych, na które został podzielony nasz kraj (rys. 1). Strefy te wyznaczono na podstawie pomiarów wykonanych w wybranych stacjach meteorologicznych metodą największej wiarygodności. Najmniejsze obciążenie śniegiem przewiduje się w południowo-zachodniej Polsce, największe w okolicach Zakopanego oraz w północno-wschodniej części kraju.
Strefy obciążenia śniegiem w Polsce

Rys. 1. Strefy obciążenia śniegiem w Polsce

A – wysokość nad poziomem morza [m]
Sk – obciążenie charakterystyczne dachu odniesione do rzutu dachu na powierzchnię poziomą [kN/m²]
Dla terenów nizinnych, poniżej 300 m n.p.m., przyjęto następujące wartości strefowe: 0,7; 0,9; 1,2 i 1,6 [kN/m²].

Strefa strefie nierówna

Uwzględniając wartości obciążenia właściwe dla danych stref uzyskamy istotne różnice projektowe. Wystarczy porównać dwa obiekty zlokalizowane w różnych regionach – we Wrocławiu (strefa 1) i Zakopanem (strefa 5). Przy zastosowaniu okna o wymiarach 1363 x 1563 mm w budynku położonym w strefie 1, gdzie obciążenie śniegiem wynosi 700 Pa, wystarczający będzie jeden siłownik ZA 155/1000-PLP-HS firmy D+H. To samo okno w budynku w strefie 5, gdzie przewiduje się obciążenie o wartości 2000 Pa, będzie potrzebowało dwóch siłowników ZA 155/1000-BSY+HS tej samej firmy. Wzór dokonanych obliczeń prezentujemy na końcu artykułu. Co ważne, zastosowanie odpowiedniej liczby napędów ma istotny wpływ na dobór elementów całej instalacji systemu oddymiania, takich jak rodzaj okablowania czy centrala sterująca.

Pewne rozwiązanie

Dobór rodzaju i liczby siłowników jest z kolei uzależniony od wymiaru okna, kąta nachylenia połaci dachowej i wskaźnika naporu śniegu. D+H Polska zapewnia wsparcie na etapie projektowania m.in. poprzez przygotowanie odpowiednich obliczeń i dobór okien oddymiających wraz z siłownikami. Okna Euro-SHEV są przebadane zgodnie z normą PN-EN 12101-2 i posiadają certyfikaty wydane przez I.F.I. Dodatkowo każde okno trafiające na budowę jest oznakowane etykietą CE (niezbędną przy odbiorach strażackich), na której znajdują się m.in. informacje o powierzchni czynnej oddymiania, dacie wyprodukowania, klasyfikacji działania w niskiej temperaturze (oznaczonej symbolem T) czy klasie obciążenia śniegiem (symbol SL) (rys.2).

Naklejka CE na okno oddymiajace

Rys. 2. Etykieta CE 

Przykładowa specyfikacja NSHEV dla okien oddymiających na Dolnym Śląsku

Okna oddymiające - Wrocław - specyfikacja NSHEV D+H Polska

Okna oddymiające - Wrocław - specyfikacja NSHEV D+H

Przykładowa specyfikacja NSHEV dla okien w Zakopanem

Okna oddymiające - Zakopane - specyfikacja NSHEV

Okna oddymiające - Zakopane - specyfikacja NSHEV